Trào Ngược Dạ Dày Là Gì? Triệu Chứng, Nguyên Nhân, Thuốc Điều Trị

Bệnh trào ngược dạ dày khá phổ biến ở nước ta và ảnh nhiều đến cuộc sống, sức khỏe của người bệnh. Tuy nhiên đây là bệnh lý có thể phòng tránh được nếu bạn hiểu được rõ nguyên nhân cũng như những yếu tố gây bệnh. Dưới đây là thông tin chi tiết về nguyên nhân, biểu hiện cũng như cách xử lý tình trạng này.

Trào ngược dạ dày là gì?

Trào ngược dạ dày tên tiếng Anh là Gastroesophageal Reflux Disease. Hiện tượng này còn được gọi là trào ngược axit, chỉ tình trạng axit từ dạ dày bị trào lên thực quản (vòm họng).

Trào ngược dạ dày gây ợ hơi, ợ nóng khó chịu
Trào ngược dạ dày gây ợ hơi, ợ nóng khó chịu

Ở trạng thái bình thường, khi ăn uống và bổ sung thực phẩm vào cơ thể, thức ăn sẽ đi từ thực quản xuống dạ dày. Khi chúng đã được đưa xuống dưới, cơ vòng thực quản sẽ tự động đóng lại để ngăn nguy cơ trào ngược. Nhưng nếu cơ hoành thực quản gặp vấn đề, thức ăn trong dạ dày sẽ có cơ hội để trào ngược lên trên, gây ợ nóng, ợ hơi, khó chịu. Hiện tượng này còn được khoa học gọi là trào ngược dạ dày thực quản.

Bệnh có nhiều nguyên nhân gây ra và các đối tượng mắc bệnh cũng đa dạng. Trong đó những người có thói quen ăn uống không khoa học, uống nhiều bia rượu, ăn đồ cay sẽ có nguy cơ cao bị mắc bệnh.

Nguyên nhân gây bệnh

Như đã nói ở trên, thực quản bị suy yếu hoặc rối loạn đóng – mở là nguyên nhân hàng đầu gây ra bệnh trào ngược dạ dày thực quản. Ngoài ra, bệnh còn do một số nguyên nhân sau đây gây ra:

Cháu gái NS Trần Nhượng điều trị khỏi bệnh tại Trung tâm Thuốc dân tộc
Đau thượng vị, viêm dạ dày, trào ngược dạ dày, vi khuẩn HP, xuất huyết dạ dày và nhiều trường hợp bệnh lý dạ dày khó chữa khác đều đã được bác sĩ chữa khỏi. Hàng ngàn người đã hết bệnh mà không lo tái phát. Suốt 30 năm nay, BS Tuyết Lan vẫn là chuyên gia tiêu hóa hàng đầu, được đông đảo bệnh nhân tin tưởng.
  • Tác dụng phụ khi dùng thuốc Tây: Một số loại thuốc Tây giúp giảm đau, kháng viêm, giãn cơ,… có thể gây ảnh hưởng đến hoạt động của dạ dày, tá tràng và gây trào ngược thực quản.
  • Thói quen ăn uống: Theo chia sẻ từ các chuyên gia, nếu người bệnh ăn quá no hoặc ăn quá nhiều thực phẩm khó tiêu như trứng, sữa,… đi ngủ ngay sau khi mới ăn no sẽ có nguy cơ cao bị trào ngược.
  • Béo phì: Người bị thừa cân, béo phì sẽ làm gia tăng áp lực lên vùng bụng và khiến tình trạng trào ngược dạ dày dễ dàng xảy ra hơn.
  • Ảnh hưởng của bệnh lý: Người bị nhiễm trùng thực quản gây xơ, yếu cơ vòng hoặc bị viêm loét dạ dày, ung thư dạ dày,… cũng khiến axit dạ dày bị trào lên thực quản.
  • Dùng chất kích thích: Người thường xuyên dùng chất kích thích như đồ có cồn, uống rượu bia, cà phê, hút thuốc là cũng sẽ ảnh hưởng đến dạ dày và dễ bị mắc bệnh.
  • Yếu tố tâm lý: Những người bị stress trong thời gian dài, tâm lý không ổn định, phải chịu quá nhiều áp lực sẽ có nhiều khả năng mắc bệnh.
Uống rượu bia là nguyên nhân hàng đầu gây ra bệnh trào ngược
Uống rượu bia là nguyên nhân hàng đầu gây ra bệnh trào ngược

Ngoài những nguyên nhân gây bệnh kể trên, bệnh trào ngược dạ dày thực quản còn dễ xuất hiện ở những đối tượng sau đây:

  • Phụ nữ mang thai giai đoạn cuối, tử cung mở rộng gây chèn ép một số bộ phận, dẫn đến trào ngược.
  • Những người lười vận động, đi nằm ngay sau khi vừa ăn no.
  • Người hút thuốc hoặc hít phải khói thuốc tự động sẽ gây kích thích niêm mạc dạ dày.
  • Người dùng các thuốc như thuốc an thần, thuốc trị hen suyễn, thuốc chống trầm cảm, thuốc kháng histamine trong thời gian dài.
  • Người bị liệt dạ dày, thoát vị hoành, bệnh mô liên kết như xơ cứng bì,..
  • Trẻ nhỏ khó nuốt, hay bị nôn, trớ cũng sẽ bị trào ngược.

Tìm hiểu triệu chứng, dấu hiệu bệnh trào ngược dạ dày

Bệnh trào ngược dạ dày thường bị nhầm lẫn với các bệnh lý về tiêu hóa khác, điển hình là đau thượng vị. Ở mỗi đối tượng, biểu hiện trào ngược dạ dày sẽ không giống nhau. Dưới đây mà một số dấu hiệu bệnh trào ngược dạ dày thường gặp.

  • Ợ hơi, ợ chua

Tình trạng ợ chua, ợ hơi xảy ra ở hầu hết bệnh nhân bị trào ngược. Tình trạng này xảy ra khi người bệnh ăn no, đầy bụng và khó tiêu. Một số trường hợp khi nằm ngủ, cơn ợ nóng, ợ chua cũng có thể xảy ra và vào ban đêm tần suất cũng lớn hơn. Triệu chứng này khiến vùng thực quản bị nóng rát, trong miệng có vị chua và khó chịu ở khu vực cổ họng.

  • Buồn nôn

Nôn và buồn nôn cũng là triệu chứng thường gặp của bệnh. Tình trạng này xảy ra khi dịch vị và thức ăn trào ngược lên thực quản và hàm lượng axit trong dịch vị kích thích cổ họng và tạo ra cảm giác buồn nôn, khó chịu. Triệu chứng này xảy ra nhiều nhất vào ban đêm khi bệnh nhân nằm ngang, cảm giác buồn nôn sẽ rõ ràng hơn.

  • Đau tức ngực thượng vị

Triệu chứng trào ngược dạ dày tiếp theo là đau tức ngực thượng vị. Hiện tượng này do axit trong dịch vị khi trào ngược lên dạ dày sẽ tạo ra kích thích vào đầu mút sợi thần kinh trong niêm mạc của thực quản. Điều này gây đau và khiến bạn cảm thấy khó chịu, tức ngực.

  • Khó nuốt

Trào ngược dạ dày gây viêm nhiễm, sưng tấy, thực quản bị thu hẹp đường kính. Điều này khiến người bệnh ăn uống khó khăn hơn và khi nuốt sẽ có cảm giác vướng ở cổ, vô cùng khó chịu.

  • Khản giọng

Axit trào ngược lên dạ dày khiến dây thanh quản bị tổn thương và người bệnh sẽ bị khản giọng, khó nói. Tình trạng này nếu kéo dài sẽ gây ho nếu dịch viêm khi xuống phế quản.

Người bệnh sẽ bị khản giọng, khó nuốt
Người bệnh sẽ bị khản giọng, khó nuốt
  • Miệng đắng, khó thở

Miệng đắng do van môn vị hoạt động quá mức, dịch mật trào ngược lên tá tràng đi vào dạ dày, tràn lên thực quản cùng axit và gây đắng miệng, đặc biệt là vào buổi sáng.

Ngoài ra, axit trong dạ dày xâm nhập vào phổi khi ngủ sẽ gây sưng đường thở và gây ra một số bệnh hô hấp khác như: Viêm phổi, hen suyễn,…

Bệnh trào ngược dạ dày thực quản có gây nguy hiểm không?

Trào ngược dạ dày nếu diễn biến trong thời gian dài mà không được điều trị sẽ gây ra hàng loạt biến chứng nguy hiểm, thậm chí ảnh hưởng đến tính mạng. Một số biến chứng nguy hiểm của bệnh trào ngược người bệnh có thể gặp phải như:

  • Viêm thực quản: Bệnh xảy ra ở khoảng 50% bệnh nhân bị trào ngược và được phát hiện qua nội soi dạ dày.
  • Hẹp thực quản: Axit từ dạ dày trào lên thực quản sẽ ăn mòn lớp niêm mạc và gây viêm. Nếu tình trạng này kéo dài với tần suất cao sẽ khiến thực quản bị tổn thương và hình thành lên các mô sẹo gây hẹp bên trong thực quản.
  • Biến chứng thực quản Barrett: Đây là biến chứng khá nguy hiểm nhưng khó nhận biết. Bác sĩ sẽ cần thực hiện sinh thiết, nội soi để phát hiện bệnh và người bệnh cần được theo dõi chặt chẽ. Bởi đây là biến chứng có nguy cơ cao tiến triển thành ung thư biểu mô tuyến thực quản.
  • Ung thư biểu mô tuyến thực quản: Bệnh gặp nhiều ở người trên 50 tuổi và có thể gây tử vong. Đây là biến chứng nguy hiểm nhất của bệnh nên nếu nhận thấy những dấu hiệu, người bệnh nên đi khám và điều trị càng sớm càng tốt.
Trào ngược dạ dày có thể gây ung thư biểu mô tuyến thực quản
Trào ngược dạ dày có thể gây ung thư biểu mô tuyến thực quản

Chẩn đoán và chữa trào ngược dạ dày

Để đưa ra được phương pháp điều trị bệnh phù hợp nhất các bác sĩ sẽ thực hiện một số kỹ thuật giúp chẩn đoán bệnh như:

  • Nội soi: Kỹ thuật này giúp chẩn đoán chính xác bệnh và theo dõi những tổn thương niêm mạc.
  • Chụp X quang: Chụp X quang để giúp biết được vị trí bị hẹp thực quản và giúp đánh giá chính xác kết quả nội soi.

Sau khi đã có kết quả chụp chiếu, nội soi, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp chữa trị phù hợp với mức độ nặng nhẹ của bệnh.

Chữa trào ngược dạ dày bằng các mẹo tại nhà

Với những tình trạng bệnh còn nhẹ, các mẹo dân gian thường được áp dụng vì chúng khá an toàn, lành tính, hiệu quả mang lại cũng khá tốt. Một số mẹo được áp dụng nhiều hiện nay gồm:

  • Dùng nghệ tươi: Nghệ có chứa curumin giúp kiểm soát viêm nhiễm và ngăn ngừa tình trạng viêm loét ở dạ dày. Bạn có thể dùng nghệ giã nát trộn cùng mật ong và nước ấm, sau đó dùng ăn mỗi ngày trước bữa ăn để giảm tình trạng trào ngược.
  • Dùng chuối xanh: Chuối xanh có tính bình, vị chát và chứa nhiều khoáng chất, vitamin giúp làm đầy lớp niêm mạc dạ dày, giảm tổn thương bao tử. Bạn có thể dùng chuối xanh ăn kèm với cơm để giúp giảm triệu chứng bệnh.
  • Dùng nha đam: Nha đam có nhiều hoạt chất oxy hóa chống viêm giúp ngăn ngừa sự tấn công của các gốc tự do và bảo vệ niêm mạc dạ dày hiệu quả. Người bệnh có thể dùng nha đam xay nhuyễn cùng mật ong và dùng mỗi ngày 2 muỗng để thấy được hiệu quả.
Có thể dùng nghệ chữa bệnh
Có thể dùng nghệ chữa bệnh

Chữa bệnh bằng Tây y

Người bệnh có thể dùng thuốc Tây y hoặc thực hiện phẫu thuật có liên quan để chữa trị bệnh.

Thuốc Tây y điều trị bệnh

Thuốc Tây y dùng để điều trị trào ngược dạ dày thực quản có tác dụng khá nhanh và giúp giảm nhanh các triệu chứng bệnh, giúp bệnh nhân thoải mái hơn.

  • Thuốc ức chế bơm proton: Gồm có Lansoprazole, Esomeprazole, Omeprazole,…
  • Thuốc tăng cường cơ thắt: Gồm Sulpirid, Metoclopramid,…
  • Thuốc bảo vệ niêm mạc dạ dày.
  • Thuốc làm rỗng dạ dày.
  • Thuốc tạo màng bảo vệ.

Người bệnh chỉ nên dùng thuốc khi có sự chỉ dẫn của bác sĩ và dùng đúng liều lượng để tránh gặp phải tác dụng phụ. Nếu dùng trong thời gian dài, một số trường hợp sẽ bị táo bón, mẩn ngứa, mề đay,…

Phẫu thuật

Nếu dùng thuốc không mang lại hiệu quả, bác sĩ có thể chỉ định người bệnh dùng một số phẫu thuật có liên quan. Phẫu thuật Nissen và LINX là hai phương pháp được dùng phổ biến nhất.

  • Phẫu thuật Nissen: Dùng để thắt chặt cơ, ngăn tình trạng trào ngược bằng cách mổ nội soi hoặc mổ mở.
  • Phẫu thuật LINX: Thực hiện bằng cách cấy ghép một vòng hạt titan nhỏ chứa từ tín quấn quanh ngã ba dạ dày. Lực hút từ giữa các hạt giúp giữ cơ vòng đóng lại với axit, cho phép thức ăn đi qua.
Phẫu thuật chỉ được áp dụng nếu dùng thuốc không có tác dụng
Phẫu thuật chỉ được áp dụng nếu dùng thuốc không có tác dụng

Điều trị trào ngược dạ dày lâu ngày bằng Đông y

Thuốc Đông y có thể giúp điều trị dứt điểm bệnh trào ngược, thậm chí cả những trường hợp lâu ngày. Cơ chế điều trị là tác động vào căn nguyên gây bệnh và giúp cải thiện sức khỏe, tái tạo niêm mạc, chữa trị trào ngược. Một số bài thuốc an toàn, lành tính được áp dụng gồm:

Bài thuốc số 1

  • Nguyên liệu: Cam thảo, mã đề, hoài sơn, bạch truật, chi tử, trần bì, bạch thược, rau má, đương quy, bông mã đề.
  • Cách thực hiện: Các nguyên liệu sắc cùng nước và chia thành 4 lần uống dùng trong 2 ngày sau khi ăn no.

Bài thuốc số 2

  • Nguyên liệu: Cát cánh, bạch truật, ngưu tất, cam thảo, trần bì,…
  • Cách thực hiện: Người bệnh dùng sắc nguyên liệu trên với nước, chia 4 phần để dùng trong 2 ngày.

Bài thuốc Sơ can Bình vị tán

Bài thuốc giúp đẩy lùi tình trạng trào ngược, ợ hơi, ợ chua với hai chế phẩm là Sơ can bình vị – trào ngược và Cao bình vị.

  • Sơ can bình vị – Trào ngược: Đẩy lùi trào ngược, ợ hơi, kháng viêm, giảm đau, phục hồi những tổn thương ở niêm mạc dạ dày.
  • Cao Bình vị: Giúp bồi bổ cơ thể, làm lành những tổn thương, kích thích tiêu hóa và giúp bệnh nhân ăn ngon, ngủ ngon hơn.
Bài thuốc Sơ can Bình vị tán chữa trào ngược dạ dày
Bài thuốc Sơ can Bình vị tán chữa trào ngược dạ dày

Thành phần bài thuốc 100% là thảo dược thiên nhiên như bố chính sâm, tam thất, bạch thược, kim ngân hoa, bồ công anh, cam thảo,… đảm bảo an toàn và phù hợp với mọi đối tượng mắc bệnh.

Bài thuốc Nhất Nam Bình Vị Khang

Bài thuốc gồm 3 chế phẩm giúp xử lý tận gốc bệnh trào ngược dạ dày:

  • Nhất Nam bình vị trào ngược: Gồm sài hồ bắc, chỉ xác, huyền hồ, chỉ thực, hương phụ,…. giúp sơ can, giáng nghịch, hòa vị, loại bỏ triệu chứng bệnh.
  • Nhất Nam bình vị hoàn: Gồm bạch truật, bạch thược, đương quy, ô dược, ô tặc cốt,… giúp kiện tỳ, hòa vị, khôi phục những tổn thương và ổn định chức năng dạ dày.
  • Nhất Nam giải độc hoàn: Gồm lá khôi tía, bồ công anh, khổ sâm, hòe hoa, tơ hồng xanh, đơn đỏ,… giúp giảm sưng đau, ợ chua, ợ hơi hoặc nóng rát ở vùng thượng vị.

Khám chữa trào ngược ở đâu tốt nhất hiện nay?

Để được chẩn đoán chính xác bệnh cũng như có phác đồ điều trị phù hợp, bệnh nhân nên đến những bệnh viện, phòng khám uy tín để bác sĩ kiểm tra. Một số địa chỉ được người dân tin tưởng khám chữa các bệnh về dạ dày thời gian gần đây gồm:

Bệnh viện Bạch Mai

Bệnh viện Bạch Mai là địa chỉ khám chữa các bệnh về tiêu hóa hàng đầu của cả nước. Người bệnh hoàn toàn có thể yên tâm khi đến đây chữa bệnh bởi đội ngũ y bác sĩ hàng đầu cùng phương pháp điều trị hiện đại, khoa học, hiệu quả. Người bệnh có thể đến khám tại khoa Tiêu hóa của bệnh viện ở tầng 4, 5 nhà P, đường Giải Phóng, Hà Nội.

Bệnh viện ĐH Y Hà Nội

Trung tâm Y khoa số 1 của Đại học Y Hà Nội là phòng khám chuyên điều trị nội khoa và phòng khám Tiêu hóa hiện có đông bệnh nhân đến chữa trị. Các bác sĩ tại đây đều là giảng viên của Đại học Y và có nhiều kinh nghiệm thực tiễn, giúp đẩy lùi tình trạng trào ngược cho bất kỳ người bệnh nào. Bạn có thể đến nhà A5 ở đường Tôn Thất Tùng, Đống Đa HN để được các bác sĩ khám chữa.

Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Thuốc dân tộc

Thuốc dân tộc là địa chỉ khám chữa bệnh bằng Đông y và đã giúp hàng nghìn bệnh nhân bị dạ dày, xương khớp, viêm da,… khỏi dứt điểm bệnh, kể cả những bệnh mãn tính khó chữa. Các bác sĩ tại đây đều là những người có nhiều năm công tác trong ngành y và khám chữa cho nhiều đối tượng bệnh nhân, giúp họ tìm lại được niềm vui, hạnh phúc trong cuộc sống. Người bệnh có thể tìm đến trung tâm trên đường Nguyễn Thị Định Hà Nội hoặc đường Hoa Lan ở TP HCM.

Nhất Nam Y Viện

Nhất Nam Y Viện cũng là một địa chỉ khám chữa bệnh bằng Đông y khá nổi tiếng ở Hà Nội. Các bài thuốc tại đây được phục dựng theo bài thuốc của Thái Y viện triều Nguyễn và thực sự mang đến hiệu quả cao cho bệnh nhân bị trào ngược dạ dày. Các bác sĩ tại đây đều có kinh nghiệm khám chữa bệnh trong hàng chục năm và được giới chuyên môn đánh giá cao. Bạn có thể đến khám chữa bệnh tại đây theo địa chỉ ở đường Nguyễn Khánh Toàn, Hà Nội.

Nhất Nam Y Viện cũng là một địa chỉ khám chữa bệnh bằng Đông y khá nổi tiếng ở Hà Nội
Nhất Nam Y Viện là một địa chỉ khám chữa bệnh bằng Đông y khá nổi tiếng ở Hà Nội

Bệnh viện ĐH Y dược TPHCM

Bệnh viện đã có hơn 20 năm thành lập và phát triển và trở thành địa chỉ khám chữa bệnh được nhiều người dân trong khu vực tin tưởng. Bệnh viện có đủ các thiết bị cùng đội ngũ chuyên gia chuyên môn cao giúp đẩy lùi các bệnh về tiêu hóa hay bệnh về dạ dày. Người bệnh có thể đến bệnh viện khám theo địa chỉ số 215 Hồng Bàng, Quận 5.

Bị trào ngược dạ dày nên ăn gì tốt nhất?

Lựa chọn được thực phẩm phù hợp sẽ giúp làm giảm lượng axit dư thừa trong dạ dày và hạn chế những tổn thương do trào ngược gây ra. Một số thực phẩm được bác sĩ khuyên bệnh nhân nên bổ sung trong các bữa ăn hàng ngày gồm:

  • Bánh mì, gạo nguyên cám, yến mạch: Đây là những thực phẩm giúp giảm axit dư thừa bên trong dạ dày và giảm những triệu chứng của bệnh.
  • Sữa chua: Sữa chua rất tốt cho tiêu hóa và được bác sĩ khuyên người bệnh nên sử dụng. Bạn có thể kết hợp sữa chua cùng các loại trái cây hoặc bánh mì, ngũ cốc.
  • Các loại trái cây: Táo, lê, chuối không chỉ bổ sung dưỡng chất cho cơ thể mà còn tốt cho dạ dày.
  • Thịt: Bổ sung các loại thịt ngan, thịt thăn lợn, để giúp trung hòa axit. Ngoài ra chế biến các loại cá bằng cách hấp hoặc nấu canh.
Quả táo, lê tốt cho bệnh nhân bị trào ngược
Quả táo, lê tốt cho bệnh nhân bị trào ngược

Bên cạnh những thực phẩm tốt cho bệnh nhân trào ngược kể trên, người bệnh cũng nên chú ý hạn chế dung nạp những đồ ăn sau:

  • Thức ăn nhiều dầu mỡ, chất béo: Những thực phẩm này khiến dạ dày làm việc vất vả hơn, thời gian tiêu hóa thức ăn kéo dài hơn.
  • Cà phê, rượu bia: Đồ uống này gây chướng bụng và ảnh hưởng đến dạ dày, thực quản.
  • Trái cây có vị chua: Gồm chanh, khế chua,… gây tăng dịch tiết ở dạ dày và gây ra nhiều ảnh hưởng cho bệnh nhân.

Phòng tránh bệnh

Người bệnh hoàn toàn có thể phòng tránh bệnh trào ngược dạ dày bằng cách thay đổi lối sống, có chế độ sinh hoạt hợp lý.

  • Không nên ăn quá nhiều bữa và không nằm ngay khi vừa ăn no.
  • Khi ngủ nên kê đầu giường cao hơn 20cm và nên nằm ngửa khi ngủ.
  • Không ăn bữa tối quá muộn.
  • Không nằm úp hoặc nằm nghiêng về bên phải vì có thể tăng trào ngược dịch vị.
  • Vận động nhẹ sau khi ăn để thức ăn được tiêu hóa và giảm áp lực cho dạ dày vào ban đêm.
  • Tránh thức quá khuya và giữ tâm lý thoải mái, tránh căng thẳng quá nhiều.

Trào ngược dạ dày thực quản gây ra nhiều ảnh hưởng cũng như khó chịu đối với người bệnh. Bạn nên sớm phát hiện bệnh và đi khám tại những địa chỉ để sớm đẩy lùi bệnh, tránh những biến chứng nguy hiểm. Bên cạnh đó bạn cũng có lối sống lành mạnh, khoa học để phòng tránh bệnh.

THÔNG TIN HỮU ÍCH

Cập nhật lúc 4:46 PM , 11/09/2021

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Đối tác

Ông Phạm Minh Đức - 0914530xxx
Thanh Trì, Hà Nội
Đặt mua 1kg Hạt Đười Ươi cách đây 10 phút